CHALA TUG‘ILGAN CHAQALOQLARDA NEKROTIK ENTEROKOLITNING NUR DIAGNOSTIKASI SKRINING USULLARI

Nekrotik enterokolit — chala tug‘ilgan chaqaloqlar orasida o‘lim ko‘rsatkichi 60% gacha yetadigan og‘ir kasallikdir. Nekrotik enterokolitni vizual baholashning standart algoritmi rentgenogramma va klinik belgilarni o‘z ichiga oladi, ularning birikuvi esa Bell mezonlarini tashkil qiladi. Shu munosabat bilan kasallikka erta va aniq tashxis qo‘yish hamda kechiktirmasdan adekvat davolash choralarini boshlash hayotiy muhim ahamiyatga ega. Klinik jihatdan taxmin qilingan tashxis odatda qorin bo‘shlig‘ining umumiy rentgenogrammasida aniqlanadigan belgilar: ichak pnevmatozi, darvoza venasidagi gaz hamda ichak perforatsiyasida kuzatiladigan pnevmoperitoneum orqali tasdiqlanadi. So‘nggi paytlarda real vaqt rejimidagi ultratovush tekshiruvi intramural gaz va darvoza venasidagi gazni rentgenografiyaga nisbatan ancha samarali aniqlash imkonini berishini ko‘rsatuvchi dalillar tobora ko‘payib bormoqda. Bundan tashqari, UTT ichak devori holatini bevosita baholash, uning qalinlashishi yoki yupqalashishi, peristaltikaning susayishi yoxud devor perfuziyasining buzilishini aniqlash imkonini beradi. Shuningdek, mazkur tekshiruvda qorin bo‘shlig‘idagi intraluminal va ekstraluminal suyuqlik ham aniq ko‘rinadi. Biroq, qorin bo‘shlig‘i ultratovush tekshiruvining diagnostik aniqligi va prognostik qimmati haqidagi ma’lumotlar cheklangan bo‘lib, ko‘pincha belgilar majmuasiga emas, balki alohida olingan o‘zgarishlarga qaratilgan. Qolaversa, hozirgi kunga qadar ultratovush tekshiruvi natijalari davolash taktikasini tanlashga deyarli ta’sir ko‘rsatmayapti. Shu sababli, nekrotik enterokolit tashxisida qorin bo‘shlig‘i UTT usulini keng qo‘llashni tavsiya etishdan oldin, qo‘shimcha tadqiqotlar o‘tkazish orqali uning amaliy ahamiyatiga aniqlik kiritish zarur.