HOMILADORLIK VA EMIZISh DAVRIDA DORI VOSITALARINI XAVFSIZ QO‘LLAShNING KLINIK-FARMAKOLOGIK TAMOYILLARI

Ushbu maqolada homiladorlik va emizish davrida dori vositalarini qo‘llashning klinik-farmakologik xususiyatlari tahlil qilingan. Homiladorlik davrida ayol organizmida kuzatiladigan fiziologik o‘zgarishlar dori vositalarining so‘rilishi, taqsimlanishi, metabolizmi va organizmdan chiqarilishiga sezilarli ta’sir ko‘rsatadi. Plazma hajmining ortishi, buyrak qon aylanishi va koptokchalar filtratsiyasining tezlashishi, shuningdek, jigar fermentlari faolligining o‘zgarishi ayrim preparatlarning qondagi konsentratsiyasini pasaytirishi yoki oshirishi mumkin. Plasenta mutlaq to‘siq hisoblanmaganligi sababli ko‘plab dori moddalari ona qonidan homila qon aylanishiga o‘tadi. Dori vositasining homilaga ta’siri preparat dozasi, davolash davomiyligi, homiladorlik muddati, molekular xususiyatlari va ona organizmining metabolik holatiga bog‘liq. Emizish davrida esa dori moddalarining ko‘krak sutiga o‘tishi va chaqaloq organizmida to‘planishi muhim klinik ahamiyatga ega. Tahlil natijalari dori vositalarini tayinlashda ona uchun kutilayotgan foyda hamda homila yoki chaqaloq uchun ehtimoliy xavf nisbatini individual baholash, eng kam samarali dozadan foydalanish va muntazam monitoring o‘tkazish zarurligini ko‘rsatdi.