ICHAK TA’SIRLANISHI SINDROMI BILAN OG’RIGAN BEMORLARNI DAVOLASH IMKONIYATLARI

Ichak ta’sirlanish sindromi (ITS) ichki a’zolarning eng keng tarqalgan kasalliklaridan biridir. Butun dunyoda populyatsion tadqiqotlarning umumlashtirilgan ma’lumotlariga ko‘ra, ITS tarqalishi 10 dan 25% gacha oraliqda o‘zgarib turadi. ITS patogenezida muhim bo‘g‘in bo‘lib, ichakning sensor-motor disfunksiyasiga olib keladigan periferikadan markaziy asab tizimigacha bo‘lgan barcha darajalarda oshqozon-ichak trakti va og‘riqni sezish mexanizmlari o‘rtasidagi patologik o‘zaro aloqalar kaskadining rivojlanishi hisoblanadi, bu esa serotoninergik uzatilishning buzilishi bilan bog‘liq holda ITSning ham ichak, ham ichakdan tashqari belgilarining paydo bo‘lishiga olib keladi. ITS tashxisini qo‘yishda, oldingi versiyalarda bo‘lgani kabi, nafaqat aniqlangan alomatlarning IV Rim diagnostik mezonlariga muvofiqligini taqqoslash muhim bo‘lib qolmoqda, balki "xavotir" alomatlari ham istisno qilinishi shart. ITS bilan og‘rigan bemorlarni davolash juda murakkab va individual vazifa bo‘lib qolmoqda. Bu kasallikning rivojlanishiga olib keladigan omillarning xilma-xilligi, tez-tez yuzaga keladigan ruhiy-hissiy buzilishlar, aksariyat hollarda yondosh kasalliklar tufayli komorbidlik va funksional kasalliklarning kesishish sindromi mavjudligi bilan bog‘liq bo‘lib, ulardan eng ko‘p uchraydigani ITS va funksional dispepsiyaning kesishishi bo‘lib, bu bir vaqtning o‘zida bir nechta dori vositalarini tayinlash zaruratini keltirib chiqaradi. Maqolada miotrop spazmolitiklar, hajmiy surgi, diareyaga qarshi, psixotrop vositalardan foydalanishni o‘z ichiga olgan ichak ta’sirlanish sindromi kompleks terapiyasining zamonaviy ko‘rinishi taqdim etilgan. ITS bilan og‘rigan bemorlarni patogenetik davolash xususiyatlari ko‘rib chiqilgan. ITSni davolashda ichak mikroflorasini to‘g‘rilovchi dori vositalari: ichak antiseptiklari, pro- va prebiotiklardan foydalanish alohida o‘rin tutishi ta’kidlanadi.